Türkiye’de dört yıllık psikoloji eğitimi alırken, ağırlıklı olarak teorik eğitim görüyoruz. Bu teorik eğitim; bilişsel psikoloji, klinik psikoloji psikopatoloji, gelişim psikolojisi, endüstriyel psikoloji ve benzeri birçok psikoloji dalında fikir sahibi olmamız açısından yardımcı olmakla birlikte, hangi alanda daha mutlu çalışacağımızı da anlamamızı sağlıyor. Üniversite süresince bu alanları keşfederken, aslında gelecekte bizi neler bekliyor onlara da karar veriyoruz. Halk dilinde psikoloji okumak kesin ve direkt olarak terapi yapmak anlamına geliyor. Ancak psikoloji bölümü, yapısı gereğiyle hayatın ve toplumun her anına uzanabilecek büyüklükte bir bilimdir. Ülkemizde psikoloji bölümünü bitirdikten sonra ‘Psikolog’ unvanına sahip oluyoruz. Ancak, tıpkı diğer bilim dallarında olduğu gibi uzmanlaşacağımız alanı seçmekle birlikte bu konuda ‘Uzman’ unvanı almamız gerekiyor. Lisans eğitimimiz sona erdiğinde, psikoloji alanlarından birinde yüksek lisans yaparak ‘Uzman Psikolog’ unvanına sahip oluyoruz. Psikoloji bölümü yüksek lisans programları kapsamında birçok farklı seçenek de karşımıza çıkıyor. Bu noktada psikoloji bölümü yüksek lisans programı olan üniversiteler ve enstitüler incelenerek ilgi duyduğumuz alanı seçmek önem taşıyor. 

Haydi gelin psikoloji yüksek lisans programları nelerdir ve hangi uzmanlık alanlarına ulaşılabilir birlikte bakalım.

1- Klinik Psikoloji

Ülkemizde en fazla bilinen psikoloji dalı klinik psikolojidir. Klinik Psikoloji yüksek lisansını tamamlayan bir kişi ‘Uzman Klinik Psikolog’ unvanına sahip olur.  Bu kişiler, eğitimleri gereği terapi uygulamak için gerekli donanıma sahip olan tek uzman psikologlardır. Klinik psikoloji yüksek lisansı yurtdışında ‘Klinik Psikoloji’ veya ‘Klinik ve Sağlık Psikolojisi’ adı altında geçerken ülkemizde ‘Klinik Psikoloji Yüksek Lisans Programı’ adı altında çeşitli olarak üniversitelerde bulunmaktadır. Bu konuda aktif olarak eğitim veren üniversitelerin arasında; Bilgi Üniversitesi, FMV Işık Üniversitesi, Bahçeşehir Üniversitesi ve Doğuş Üniversitesi gibi üniversiteler bulunmaktadır. Bu üniversitelerin web sitelerinden programla ilgili detaylara rahatlıkla ulaşabilir inceleme imkanı elde edebilirsiniz. Unutmayın ki, bu alanda yüksek lisans yapmanız Uzman Klinik Psikolog olmak için yeterli değildir. Dışarıdan alacağınız sertifika ve eğitimler ile bu süreci pekiştirmeniz ve sürece katkı sağlamanız çok büyük önem taşır.

Klinik psikoloji alanında yüksek lisans yapmak isteyen bireyler psikoloji yüksek lisans programı olan devlet üniversiteleri ya da psikoloji yüksek lisans programı olan özel üniversiteler arasında tercih yapabilir. 

2- Sağlık Psikolojisi 

Fiziksel sağlıkla ilgili bir çok konuda, sağlığı koruma, geliştirme ve iyileştirme süreci üzerinde çalışan bir psikoloji dalı olan Sağlık Psikolojisi, Türkiye’de ve dünyada ‘Sağlık Psikolojisi Yüksek Lisansı’ adı altında üniversitelerde bulunmaktadır. Ülkemizde önde gelen üniversitelerden olan İstanbul Üniversitesi ve Orta Doğu Teknik Üniversitesi gibi üniversitelerde bu alan ile ilgili yüksek lisans eğitimi verilmektedir, yine ilgi sitelerden araştırma yapmak adına destek alabilmeniz mümkündür.  Bunun yanında diğer Psikoloji yüksek lisans programı olan üniversiteler de güncel programlar için gözden geçirilebilir.

3- Bilişsel Psikoloji

Bilişsel / Kognitif Psikoloji adı ile de bilinen bu alan, insanın beyin çalışma şekli esas alınarak, kişinin hareket ve davranışlarına anlam vermeyi amaçlar. Nöroloji ile oldukça yakın çalışmakla birlikte ülkemizde bu alanda çok başarılı akademik çalışmalar yürütülmektedir. Bilişsel / Kognitif Psikoloji alanında yüksek lisans eğitimi veren üniversiteler arasında Bahçeşehir Üniversitesi ve Orta Doğu Teknik Üniversitesi gibi üniversiteler örnek olarak gösterilebilir. 

4- Endüstri ve Örgüt Psikolojisi

İş dinamikleri, grup çalışması, iş psikolojisi alanında kurumsal hayat için temel yapı taşlarından biri olan Endüstri ve Örgüt Psikolojisi ülkemizde İstanbul Üniversitesi, Maltepe Üniversitesi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi gibi üniversitelerde yüksek lisans eğitimi olarak gösterilmektedir. Bu alandan mezun olan kişiler, kurumsal şirketlerde Endüstriyel Psikolog olarak görev alarak şirket için iyileştirmeler üzerinde fikirler üretip çalışabilirler.

5- Gelişim Psikolojisi 

Bireyin doğumdan ölüme kadar yaşayışını ele alan psikolojinin en önemli dallarından biri olan Gelişim Psikolojisi ülkemizde Özyeğin Üniversitesi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi gibi üniversitelerde yüksek lisans eğitimi olarak verilmektedir. Bireylerin olağan, farklı, yaşamsal davranışlarını gözlemlemede oldukça başarılı bir alan olan bu alanı bitiren psikologlar Gelişim Psikoloğu olarak eğitim bilimi uzmanlarıyla iş birliği içerisinde çalışma yürütebilirler.

6- Sosyal Psikoloji 

Psikolojinin en büyük yapı taşları olan toplum, cinsiyet, sosyal çevre, insan ilişkileri gibi konuları ele alan Sosyal Psikoloji yüksek lisansı ülkemizde İstanbul Üniversitesi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi gibi üniversitelerde verilmektedir. Sosyal psikologların büyük bir kısmı akademi alanında kalmayı tercih etse de, günümüzde reklam sektörü, mimarlık sektörü gibi çeşitli alanlarda da büyük katkılar kazandırmaktadır.

Psikoloji yüksek lisans programları 2019 ile psikoloji yüksek lisans programları puanları 2020 için değişiklik gösterebilmektedir. Psikoloji yüksek lisans programları güncel bilgilere ulaşmak için kayıt olunmak istenen üniversitenin ilgili enstitüye ait sayfasını ziyaret etmek önemlidir.